Kościelisko to niewielka miejscowość położona u podnóża Tatr i sąsiadująca z Zakopanem. Malowniczy widok na Tatry, bliskość miasta Zakopane, bogata baza kwater i ośrodków wypoczynkowych oraz umiarkowane ceny noclegów sprawiają, że Kościelisko cieszy się dużą popularnością wśród turystów. Zimą Kościelisko proponuje wyciągi narciarskie, latem szlaki turystyczne i rowerowe oraz wycieczki po okolicy.
Zwiedzanie
- Gmina Kościelisko to nie tylko trzy wsie podhalańskie, to także ładny kawałek Tatr Zachodnich. Znajdują się tu dwie największe doliny tatrzańskie – Chochołowska (35 km²) i Kościeliska (34 km²).Dolina Kościeliska tworzy długi i głęboki wąwóz skalny, ściany którego w trzech miejscach zwanych bramami (Brama Kantaka, Brama Kraszewskiego i Brama Raptawicka), zbliżają się blisko do siebie. Jest to jedna z najpiękniejszych dolin w Tatrach. Po drodze znajduje się udostępniona dla turystów Jaskinia Mroźna. Wybitny wpływ na rzeźbę terenu wywarł tutaj lodowiec, zalegający niegdyś aż do wylotu Doliny Smytniej.
- W Kaplicy na Kirach Matka Boża Gietrzwałdzka w swym cudownym wizerunku od wielu lat słynie ze swoich łask. Wielu ludzi odzyskało tu zdrowie i składa dziękczynienie za wysłuchane prośby. Od 1972r. istnieje na Kirach, u wejścia do Doliny Kościeliskiej, Kaplica pod wezwaniem Matki Bożej Gietrzwałdzkiej, która służy miejscowym wiernym jak i turystom.
- Rowerowa wycieczka wierchami nad Kościeliskiem to wspaniała widokowa wycieczka rowerowa o średniej skali trudności, zalecana dla każdego. Czas trwania to około 5 h.
- Narciarze mogą skorzystać z kilku wyciągów narciarskich i kolejki krzesełkowej na Butorowy Wierch. Jest to dosłownie kilka stoków, ale za to dobrze przygotowanych i nieprzepełnionych, co w porównaniu do Zakopanego może okazać się dużą zaletą.
Historia i geografia
Kościelisko to duża wieś składająca się z 21 osiedli (polan), nazywana „ Sercem Podhala”, położona na zboczach Pogórza Gubałowskiego , z pięknym widokiem na Tatry, mająca charakter miejscowości wypoczynkowej. Stąd wywodzi się wielu wspaniałych ludzi , którzy przez lata tworzyli niepowtarzalną kulturę i tradycję Skalnego Podhala , m.in. Jan Krzeptowski Sabała, Stanisław Nędza Kubiniec, Andrzej Stopka Nazimek.
- Do 1867 roku , kiedy to odbyły się pierwsze autonomiczne wybory rad gminnych, Kościelisko tworzyło jedną osadę z Zakopanem. Na przestrzeni wieku losy gminy zmieniły się. W końcu 1994 r., w wyniku podziału Gminy Tatrzańskiej, reaktywowano Gminę Kościelisko składającą się z Dzianisza, Witowa i Kościeliska .
- Ludność Gminy od lat kultywuje tradycje podhalańskie. Tu spotkać można wielu twórców ludowych zajmujących się ciesiołką, stolarką artystyczną, snycerką, hafciarstwem i krawiectwem ludowym, tkactwem i wyrobem obuwia regionalnego. Znani muzykanci, tancerze i śpiewacy oraz kilka zespołów regionalnych z pokolenia na pokolenie przekazują charakterystyczne nuty, śpiewki i tańce podhalańskie. W Kościelisku można zobaczyć oryginalne wesele góralskie, a także napić się zyntycy, czy zjeść oscypka, gdyż jedną z kontynuowanych tradycji regionu jest pasterstwo.
- W przekazywanych z pokolenia na pokolenie opowieściach przetrwała legenda, że w 1655 r. król Jan Kazimierz uciekał przed szwedzką nawałą drogą wiodącą przez Palenicę, Butorów Wierch, Polanę Budzówka (jedną z najstarszych polan Kościeliska), Dolinę Kościeliską, Wąwóz Kraków i dalej na Słowację. Przypomina o tym nazwa ulicy Królewskiej w Kościelisku, a trakt przez wierchy, polany i dolinę jest zwany Drogą Królewską.