Bogactwo środowiska przyrodniczego Szczyrku podnosi jego walory rekreacyjno-wypoczynkowe, a w szczególności krajobraz o urozmaiconym świecie roślinnym z dominacją lasów świerkowych i bukowych, pokrywających całe zbocza gór. Szczyrk to także miejsce idealne dla miłośników sportów zimowych.

Zwiedzanie

• Najwyższy szczyt Beskidu Śląskiego. Ze Szczyrku na Skrzyczne prowadzą dwa szlaki turystyczne (zielony i niebieski). Wejście na szczyt zajmuje około 2 h 15 min. Ze Skrzycznego roztacza się wspaniała panorama na Beskid Żywiecki, okolice Żywca i Jeziora Żywieckiego. Przy bezchmurnej pogodzie możemy dostrzec Babią Górę, a nawet Tatry. Na szczycie znajduje się schronisko PTTK, taras widokowy, ścianka wspinaczkowa, górna stacja kolejki linowej, a także Radiowo – Telewizyjny Ośrodek Nadawczy.
• Zimą Skrzyczne jest rajem dla amatorów białego szaleństwa. Na stokach Skrzycznego znajduje się również bardzo trudna, wyczynowa trasa zjazdowa posiadająca licencję Międzynarodowej Federacji Narciarskiej FIS na rozgrywanie różnych zawodów w narciarstwie alpejskim. Skrzyczne jest bardzo popularne wśród miłośników paralotniarstwa.
• Pochodzący z 1912 roku kamienny kościół Matki Boskiej Królowej Polski, znajduje się na południowym stoku Magury. Górka stała się miejscem pielgrzymek, dzięki temu, że w 1894 roku pewnej pasterce Juliannie Pezdzie ukazała się Matka Boska. Wieść bardzo szybko się rozeszła i odtąd Górka stała się miejscem Kultu Maryjnego. Obecnie świątynią opiekują się oo. salezjanie. Siedząc na ławeczce nieopodal kościoła możemy delektować się ciszą i wspaniałymi widokami okolicznego krajobrazu. Niedaleko kościółka znajduje się ścieżka wiodąca do leśnej kapliczki ze źródłem, posiadającym (ponoć) uzdrawiającą moc.
• Drewniany Kościół Św. Jakuba zbudowano pod koniec XVIII wieku, a następnie rozbudowano w latach 1937-39. Świątynia jest najcenniejszym zabytkiem Szczyrku. Wystrój wnętrza jest w stylu późnobarokowym. W kościele można podziwiać trzy ołtarze, liczne obrazy, a także chrzcielnicę kamienną i trzy kamienne kropielnice z początku XIX wieku. Na wieży kościoła umieszczony jest dzwon pochodzący z 1691 roku.
• Godne uwagi są również: kamienne figury przydrożne z pierwszej poł. XIX w., drewniany krzyż misyjny z 1730 r., wiele regionalnych chat, jeszcze z XIX w., stare szopki na łąkach i polanach Klimczoka, Beskidu i Skrzycznego,zajazd “Pod Białym Krzyżem” w chacie góralskiej z wykutą grotą, grota Klimczoka pod szczytem Trzech Kopcy, ruiny “Diabelskiego Młyna” nad Jaworzyną, jaskinia “lodowa” w rejonie Beskidu Węgierskiego, zabytkowe lipy przy kościele św. Jakuba, gdzie wiązano za karę przestępców.

Historia i geografia

Szczyrk leży w północno-wschodniej części Beskidu Śląskiego, 15 km na południe od Bielska-Białej i 17 km od Żywca. Zajmuje górny odcinek rzeki Żylicy w rejonie Przełęczy Salmopolskiej. Obejmuje 39 km kw. i jest położony na wysokości od 460 do 600 m.n.p.m.

• Trudno jest powiedzieć, kiedy w dolinie Żylicy pojawili się pierwsi osadnicy. Wiadomo jednak, że Szczyrk stał się osadą międzynarodową, ponieważ obok polskich zbiegów i skazańców, około XV w. zawędrowali tu koczownicy z Bałkan, czyli Wołosi. Kiedy dołożymy do tego trochę szlacheckiej krwi niemieckiej i austriackiej, żołnierskiej z Węgier oraz słowackiej i czeskiej po sąsiedzku, to Szczyrk objawi się jako zalążek zintegrowanej Europy.
• Jako, że Szczyrkowianie byli narodem spokojnym i bogobojnym, więc zajmowali się uprawą ziemi, karczowaniem lasów, pasterstwem, hodowlą i myślistwem. Również nazewnictwem okolicznych gór. Tak powstała Zapalenica (dawniej: Palenica) od użyźniania ziemi popiołem spalonych drzew lub Klimczok (wcześniej: Goryczna Skałka), od nazwiska znanego w XVII w. watażki z Lipowej (zabierał bogatym i dawał sobie). Warto też zapamiętać nazwę Skrzyczne, gdyż było kiedyś na nim jezioro, w którym głośno skrzeczały żaby.
• Niespotykanym gdzie indziej sposobem, nadawano osadnikom ziemię. Był to tak zwany “zarębek”, czyli odpowiednik “łana”. Różnica polegała jednak na tym, że zarządca stawał w dolinie i “zarębek” mnożył się w obie strony wzgórz, a przyszły góral otrzymywał ziemię na lepiej i gorzej nasłonecznionym stoku.
• Wraz z rozwojem ludności, osadnictwo przesuwało się dalej w kierunku gór, a górale rozwijali inne formy gospodarki. Zwiększyła się produkcja drewna i rozwinęło pasterstwo. Już w XVIII w. Szczyrk związał się gospodarczo z Górnym Śląskiem, dostarczając drewna i innych produktów dla tamtejszego hutnictwa. Wytwarzano także sukno z owczego runa (i to była właśnie ta słynna “czysta, żywa wełna”).
• Rozwój turystyki rozpoczął się po I wojnie światowej. Miały na to wpływ licznie uruchomione lazarety, gdzie leczyli wojenne rany żołnierze austriaccy. Do II wojny światowej wybudowano blisko 10 pensjonatów i rozpoczęła się modernizacja głównej drogi, która trwa do dziś, w związku z ciężkimi warunkami atmosferycznymi, panującymi w Beskidach. W 1924 r. powstało pierwsze schronisko na Skrzycznem. W 1928 r. Salmopol, który był przez ponad 125 lat samodzielną miejscowością, został wchłonięty przez ekspansywnie rozwijający się Szczyrk. A że mieszkali tam w większości ewangelicy, więc miejscowość stała się symbolem ekumenicznego współżycia dwóch religii chrześcijańskich.